Co powinien umieć przedszkolak?

przedszkole

Czy moje dziecko poradzi sobie w przedszkolu? Co jako rodzic mogę zrobić, by mu w tym pomóc? I jakich błędów się wystrzegać? Te pytania zadaje sobie prędzej czy później niemal każda matka i ojciec. W gorączce przedszkolnej rekrutacji przygotowaliśmy dla Was we współpracy z zaprzyjaźnioną z Infantią nauczycielką wychowania przedszkolanego Agnieszką Kluj mały przewodnik, który ułatwi Wam te trudne początki.

Zazwyczaj w kwietniu rodzice dowiadują się, że ich dziecko zostało przyjęte do przedszkola. Nawet jeżeli maluch chodził wcześniej do żłobka, może to być rewolucja w rodzinnym życiu. Jak przygotować dziecko (i siebie) na pierwszy dzień września?

Pójście dziecka do przedszkola to z pewnością rewolucja. Jeśli chodzi o przygotowanie rodzica to proponuję przede wszystkim (jeśli nie zrobił tego na etapie wybierania placówki) poznać nowe przedszkole, zajrzeć na stronę internetową czy facebooka. Wszystko po to, by mieć przekonanie, że to dobre miejsce dla Waszego dziecka. Pozytywne nastawienie rodzica jest o tyle ważne, że przekłada się na dzieci. Oczywiście rok szkolny i to co się będzie działo zweryfikuje podejście rodziców do placówki.

A jak ułatwić start dziecku?

Proponuję zapisanie dziecka na te kilka miesięcy na zajęcia w Klubie Malucha, żeby miało kontakt z innymi dziećmi, a także, żeby nauczyło się, że rodzice nie muszą być z nim cały czas, żeby dobrze się bawiło. Poza tym radzę dużo z dzieckiem rozmawiać, opowiadać o przedszkolu, spacerować w okolicy przedszkola, pokazywać dzieci bawiące się tam. No i oczywiście obowiązkowe pójście na wszystkie dni adaptacyjne dla nowych przedszkolaków, które są organizowane praktycznie we wszystkich przedszkolach, najczęściej w czerwcu lub sierpniu. Lepiej, jeśli takie zajęcia odbywają się w sierpniu, bo gdy dziecko pójdzie na nie w czerwcu to do września już o nich zapomni.

Czasem rodzice posyłają do przedszkola dzieci, które rocznikowo mają jeszcze czas, ale w ocenie rodziców są już na to „gotowe”. Co może być symptomem takiej gotowości?

To pytanie jest trudne, ponieważ każdy rodzic i każde dziecko jest inne. To co może się wydawać rodzicowi, wcale nie musi oznaczać gotowości do przedszkola. Moim zdaniem najlepszym momentem na pójście do przedszkola jest wiek 3 lat. Jako że pracuję w grupie wielowiekowej, mam w swojej grupie dzieci w przedziale wiekowym od 2,5 roku do 6 lat. Różnica między 2,5 latkiem, a 3 latkiem to niby tylko kilka miesięcy, ale u dzieci jest to ogromna przepaść. Jasne, że zdarzają się gotowe do przedszkola 2,5-latki jak i niegotowe 3,5-latki, bo każde dziecko rozwija się w swoim indywidualnym tempie i trudno tutaj o uogólnienia. Uważam, że dziecko wykazuje gotowość przedszkolną kiedy poznało i zaakceptowało podstawowe elementy i zasady współżycia społecznego, nie boi się pozostać przez dłuższą chwilę samodzielnie w grupie dzieci. Te doświadczenia są niezbędne, kiedy zostaje wprowadzone pierwszy raz do grupy przedszkolnej.

A co jeśli dziecko nadal korzysta ze smoczków, pieluszek i butelki?

Powiem tak, żadnego dziecka z butelką podczas mojej czteroletniej pracy nie spotkałam. Smoczki się zdarzały, ale tylko podczas leżakowania i nie trwało to długo, ponieważ dziecko widząc, że inne dzieci nie mają smoczków łatwiej się odzwyczaja, poza tym można zająć jego uwagę jakąś zabawką lub książeczką. A co do pieluch to generalnie dziecko powinno umieć korzystać z toalety, ale są różne przypadki i zdarzały mi się dzieci z pieluchami, ale było to bardzo rzadko i dość szybko zaczynały korzystać z toalety. Bardzo ważny jest wtedy „jeden front” z rodzicami, czyli ścisła współpraca i dobra komunikacja, żeby działania przedszkola były podtrzymywane w domu i odwrotnie.

A czy każdy przedszkolak mówi już płynnie?

Zdarzają się dzieci mówiące płynnie, takie mówiące pojedynczymi słowami i takie, które nic nie mówią. Początkowa blokada w wypowiadaniu się u dzieci, które poza przedszkolem mówią płynnie wynika najczęściej ze stresu spowodowanego zmianą środowiska i najczęściej po kilku dniach, najdalej tygodniach, mija.

Najgorzej jest chyba z tymi, które nic nie mówią.

Owszem początkowo jest to trudne, ale zawsze znajdzie się sposób na porozumienie z takim dzieckiem, bo nawet jeśli nam czegoś nie powie to najczęściej pokaże w sposób niewerbalny o co mu chodzi. Poza tym takie dzieci bardzo szybko zaczynają mówić, ponieważ frustruje je niemożność porozumienia z innymi dziećmi. Początkowo powtarzają pojedyncze słowa, potem pojedynczymi słowa odpowiadają na pytania, aż w końcu zaczynają budować zdania. Trzeba pamiętać, że w tym przypadku największą zasługę mają rówieśnicy, bo najwięcej dzieci uczą się od siebie wzajemnie. W tym roku szkolnym miałam chłopca, który jak wszedł w grupę nie mówił prawie nic, a teraz rozmawia posługując się zdaniami złożonymi. Pomijam oczywiście dzieci z wadami wymowy, bo to jest osobna sprawa i takim dzieciom potrzebna jest pomoc specjalisty, w tym wypadku logopedy. Jako nauczycielka wychowania przedszkolnego mogę wykonywać z dziećmi ćwiczenia logopedyczne tzw. gimnastykę buzi i języka, którą dzieci bardzo lubią i ewentualnie mogę powiedzieć rodzicowi, że jest jakiś problem i zasugerować, żeby zwrócił się z tą sprawą do logopedy.

Nad jakimi umiejętnościami mogą popracować rodzice z dzieckiem, by ułatwić mu wejście do przedszkola?

Przed pójściem do przedszkola warto, żeby rodzice zwrócili uwagę, czy ich dziecko opanowało już:

– sprzątanie po sobie zabawek,
– posługiwanie się łyżką i widelcem,
– samodzielne ubieranie butów i kurtki,
– korzystanie z toalety,
– mycie rąk,
– mycie zębów,
– czekanie na swoją kolej podczas wypowiedzi, zabawy i posiłku,
– poprawne trzymanie ołówka, kredki, pędzla i nożyczek,
– umiejętność samodzielnej zabawy, chociaż przez parę minut,
– umiejętność dzielenia się zabawkami i słodyczami.

Oczywiście dziecko nie musi tego wszystkiego obowiązkowo umieć, gdy jest przyjmowane do przedszkola, ale warto, by rodzic zwrócił na te kilka spraw uwagę i zaczął je z dzieckiem ćwiczyć. Wypracowanie i utrwalenie tych czynności przyjdzie z czasem.

Teraz może bardziej przyziemnie: jak ubierać dziecko do przedszkola, co najlepiej się sprawdza? I co dziecko powinno zabrać ze sobą każdego dnia?

Co do stroju przedszkolnego to najważniejsza jest tutaj wygoda i funkcjonalność. Sprawdzają się stroje wygodne np. legginsy, spodnie dresowe, getry i spódniczki, bawełniane bluzeczki. Ważne, żeby były to materiały oddychające. Proponuję też ubierać dzieci na cebulkę, bo lepiej jest móc coś zdjąć, gdy będzie za gorąco i odwrotnie. Ważne jest też obuwie: proponuję takie na rzepy, żeby dziecko mogło je samodzielnie założyć. Kapcie do przedszkola też może być na rzepy, wsuwane lub na gumce. Nie sprawdzają się natomiast sznurówki, ponieważ podczas zabawy często się rozwiązują i dziecko może się o nie przewrócić. Istotnym elementem są też spodnie u chłopców, dobrze, żeby były na gumce, a jeśli już są np. na guziki, to żeby ćwiczyć z dzieckiem zakładanie takich spodni i ich zapinanie, żeby zaoszczędzić mu stresu podczas pójścia do toalety. To samo jest też z paskami przy spodniach, nie zakładajmy dzieciom takich pasków, ponieważ nie radzą one sobie z nimi w toalecie i zanim taki pasek odepną albo pójdą z nim do pani to często już zdąży nastąpić „awaria”.

Na takie wypadki chyba też trzeba być przygotowanym.

W woreczku na korytarzu każde dziecko powinno mieć komplet ubrań na zmianę (majtki, skarpetki, rajstopki, spodnie, bluzka), ponieważ różne sytuacje się zdarzają. Może nie zdążyć do toalety, może polać się zupą, może pochlapać się w łazience podczas mycia zębów i takie ubrania są wtedy konieczne, żeby maluch nie chodził w mokrym ubraniu! Bardzo ważne jest też, żeby wszystkie ubrania były podpisane, mam na myśli dzieci 3letnie, bo takie maluchy rzadko potrafią rozpoznać np. swój ręcznik czy też kapcie.

A jak wygląda przeciętny dzień w przedszkolu?

W każdym przedszkolu plan dnia wygląda nieco inaczej, ale pewne elementy są oczywiście wszędzie obecne niezmienne (posiłki, spacery, zajęcia dydaktyczne i czas na zabawę dowolną). W przedszkolu, w którym ja pracuję wygląda to tak:

7.00
Schodzenie się dzieci : zabawy dowolne, praca indywidualna, poranne zabawy z elementami gimnastyki
9.00
Zajęcia edukacyjne wynikające z zaplanowanych ofert, zajęcia inspirowane przez nauczyciela
10.30
Śniadanie
11.00
Zajęcia dodatkowe, spacery, wycieczki, zabawa dowolna w kącikach tematycznych, zabawy rozwijające inwencję twórczą dziecka, spotkania.
13.00
Rozchodzenie się dzieci z pobytu skróconego, zabawy i gry „stolikowe”, zabawy w kole, zabawy muzyczne.
13.30
Porządkowanie sali, zabawy ruchowe, zabawa w kole na dywanie. Czynności higieniczne, przygotowanie do obiadu.
13.45
Obiad
14.30
Relaks: oglądanie lub słuchanie bajek, odpoczynek przy muzyce.
15.00
Kontynuowanie porannych ofert, pielęgnowanie kącika przyrody,
zabawa dowolna.
15.30
Rozchodzenie się dzieci: zabawy i gry dydaktyczne przy stolikach, praca indywidualna z dzieckiem.

Czasem rodzice mają możliwość zapewnienia trzy- czy czterolatkowi opieki w domu ze strony mamy, babci czy opiekunki i wahają się, czy posłać je do przedszkola. Zalety pozostania w domu są oczywiste, ale co maluchom daje przebywanie w grupie?

Przede wszystkim kontakt z innymi dziećmi, a co za tym idzie uspołecznienie, poznanie zasad panujących w grupie, umiejętności współpracy w grupie, czekania na swoją kolej, a nie ciągłego bycia w centrum uwagi jak to jest, kiedy dziecko jest w domu. Poznanie nowych ludzi i miejsc, nabycie nowych wiadomości, spotkania z ciekawymi ludźmi. Jest to także z pewnością nauka samodzielności w różnych sferach życia. Dziecko odkrywa wachlarz emocji i uczuć. Ponadto przyzwyczaja się spędzać czas poza swoją rodziną, rozwija poczucie niezależności oraz umiejętności gwarantujące niezależność. Buduje stabilizację, a wraz z nią poczucie bezpieczeństwa. Reasumując, przedszkole uczy dziecko samodzielności, współdziałania w grupie i życia społecznego. Stwarza dziecku okazje do poznawania świata i zdobywania wiedzy, kształtuje też i rozwija umysł dziecka, rozwija jego wyobraźnię i kreatywność, a także kompetencje językowe. Ponadto uczy je czerpać radość z relacji z rówieśnikami i dorosłymi, a przy tym pozytywnie wpływa na rozwój ruchowy dziecka. Nie można też zapominać o tym, że przedszkole przygotowuje także dziecko do podjęcia nauki w szkole.

A co jest Twoim zdaniem największym błędem rodziców posyłających dzieci do przedszkola?

To trudny temat. Na pewno posyłanie do przedszkola chorych dzieci. W poprzednim przedszkolu byłam świadkiem jak dziewczynce w toalecie… wypadł czopek przeciwgorączkowy…
Kolejny błąd to wyręczanie dzieci w szatni. Z jednej strony wymagamy od maluchów samodzielnego ubierania, chcemy je tego nauczyć, a potem by było szybciej i tak to my je ubieramy. Rozumiem rodziców, którzy nie mają na to czasu rano spiesząc się do pracy, ale popołudniu kiedy odbieramy dziecko to dajmy mu te kilka minut więcej i niech ubierze się samodzielnie, a rodzic niech je za to pochwali.

Co więcej, jak przyprowadzamy malucha do przedszkola to nie przedłużajmy pożegnań. Ucałujmy, przytulmy, powiedzmy, że kochamy, zapewnijmy, że odbierzemy i wyjdźmy. Gdy rodzic przedłuża pożegnanie to tylko szkodzi dziecku, które potem dłużej płacze i tęskni.

I jeszcze jedno jak już przyprowadzimy dziecko do przedszkola to w żadnym wypadku się z tego nie wycofujmy dlatego, że płacze. Miałam w grupie chłopca, który ciężko znosił aklimatyzację i któregoś dnia tata go przyprowadził, ale chłopiec płakał i tata ostatecznie wziął go do domu i powiedział, że przyjdą następnego dnia. Od tego dnia było jeszcze trudniej, aż w końcu rodzice musieli zabrać dziecko z przedszkola. Chłopiec nie rozumiał dlaczego musi chodzić do przedszkola, skoro jednego dnia tata mógł go zabrać z powrotem do domu. Tak naprawdę ten tata zaszkodził swojemu dziecku, choć myślał, że mu pomaga.

 

Agnieszka Kluj – absolwentka pedagogiki na Uniwersytecie im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, pracuje z przedszkolakami od 2011 roku.

 

Reklamy

One thought on “Co powinien umieć przedszkolak?

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s